Home

Deel 1: Aanbiedingsbrief

De raad heeft in 2019 de koers uitgezet naar herstel van het financieel evenwicht in Tiel. Want de gemeente staat er nog steeds niet goed voor. Er zijn dit jaar beslissingen genomen, die vrijwel direct financiële effecten zullen sorteren (zoals verhoging van de ozb) en er zijn maatregelen in gang gezet, die indirect en pas op langere termijn hun invloed zullen doen gelden. Zo is bijvoorbeeld een Investeringsfonds opgezet, waarover de raad heeft afgesproken, dat daarvoor vanaf nu jaarlijks geld wordt gespaard.

In 2019 zijn we begonnen met het uitwerken van de plannen voor het sociaal domein om Tiel weer gezond en vitaal te krijgen. We gaan de toegang tot de zorg en ondersteuning voor de kwetsbare Tielse inwoners anders inrichten. Efficiënter en effectiever. Wat betekent één toegang voor alle inwoners (0 tot 100+), waarbij de focus komt te liggen op integrale benadering van de vragen en meer inzet op laagdrempelige hulp en ondersteuning. Gespecialiseerde zorg en ondersteuning blijft beschikbaar voor de mensen die dat echt nodig hebben. Dit krijgt een vervolg in 2020 en dan vindt ook de implementatie plaats. Dat doen we in nauwe samenwerking met de partners in het sociaal domein in Tiel.

In de Tielse Roadmap Omgevingswet is opgenomen wat we moeten doen voor de invoering van de Omgevingswet en vooral wannéér. Uitgangspunt daarvoor is de geplande invoering op 1 januari 2021 (op 1 april 2020 heeft echter minister van Veldhoven aan de Eerste en Tweede Kamer laten weten dat dit wordt uitgesteld, tot wanneer is dan nog niet bekend).
De raad heeft in februari de startnota 'Typisch Tiel' vastgesteld. Deze vormt het vertrekpunt voor de volgende fase, zijnde het opstellen van een Omgevingsvisie, één van de onderdelen van de nieuwe Omgevingswet.
Deze invoering heeft verder grote impact op de informatievoorziening bij gemeenten. Bestaande voorzieningen zoals Omgevingsloket online (OLO) en Ruimtelijke plannen vervangen we door een geïntegreerd Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO). Het Rijk heeft de landelijke voorziening dit jaar op hoofdlijnen rond gekregen. Wij hebben tot de invoering van de wet de tijd om ons voor te bereiden op het aansluiten op en werken met dat stelsel. We hebben hiervoor een plan van aanpak gemaakt, dat we samen met de Bedrijfsvoeringorganisatie West Betuwe uitvoeren.

Met de nieuwe Tielse Woonvisie hebben we onze visie op wonen voor de komende jaren vastgelegd. Realisatie van de Woonvisie draagt bij aan het versterken van de woon- en leefkwaliteit in Tiel en draagt bij aan het ook in 'Typisch Tiel' geschetste doel om de aantrekkelijkheid van de gemeente voor bestaande én nieuwe bewoners te vergroten. De Woonvisie vormt tevens de basis voor het maken van prestatieafspraken met de corporaties en voor afspraken over woningbouwontwikkeling met corporaties en ontwikkelaars. Het is daarmee een belangrijk instrument voor onze opgave van draagkrachtvergroting.

Onze openbare ruimte is ook een factor van belang voor de aantrekkingskracht van de stad. Via een participatie-proces is in 2019 een ontwerp voor de herbeplanting van de dr. Schaepmanstraat-Thorbeckestraat-Stationsplein gemaakt. Dat wordt weer een fraaie entree vanaf het station naar de binnenstad. Verder is in 2019 met de uitgevoerde grootschalige lampvervanging (remplace) een deel van de opgelopen achterstand in het onderhoud van de openbare verlichting weggewerkt.
Niet onbelangrijk is ook de wijze waarop de afspraken over beheer en onderhoud van de openbare ruimte zijn vastgelegd. Er is een aanvang gemaakt met het actualiseren van de dienstverleningsovereenkomst Ibor, die hierop betrekking heeft. Daarnaast is de bel- en herstellijn onder handen genomen en getransformeerd tot: Tiel op orde. Er wordt adequaat gereageerd op meldingen.
We hebben een eigen veegwagen, die "mooi is gemaakt" door de Tielse Kinderraad.

In 2019 zijn we aan de slag gegaan met duurzaamheid. Er zijn twee lokale Tielse ruimte-ateliers georganiseerd voor het opstellen van de Regionale Energie Strategie, die in 2020 ter besluitvorming aan de raad wordt aangeboden. Voor het project zon op bedrijfsdak zijn maar liefst 10.000 zonne-panelen op bedrijfsdaken gelegd. En we hebben energie bespaard bij huishoudens via projecten bij woningeigenaren en via samenwerking met het energieloket. Ook is er een toekomstbestendige lening beschikbaar gekomen voor woning-isolatie. Daarnaast werken we samen met Waterschap, Provincie en andere gemeenten in de regio aan beleid voor klimaatadaptatie op het gebied van droogte, hitte, wateroverlast en overstroming.

In 2019 is begonnen met de bouw van een nieuw duurzaam zwembad. Het werk vordert conform planning. De verwachte oplevering is eind 2020. Sloop van het oude zwembad en terrein inrichting is gereed in 2e kwartaal 2021. De aanbesteding van exploitatie van de binnensportaccommodaties zal plaats vinden in 2021. De huidige exploitatieovereenkomst loopt tot en met 31 december 2021. Voor 2021 zal met de huidige exploitant aanvullende afspraken gemaakt worden voor het nieuwe zwembad en alle overige binnensportaccommodaties.
Met het in 2019 ondertekende lokale sportakkoord is de samenwerking tussen de sportverenigingen en partners in het sociaal domein vastgelegd.
De website tielbeweegt.nl is gelanceerd en wordt door middel van een veelzijdige en diverse campagne gepositioneerd als het platform waar iedere inwoner van Tiel het sport- en beweegaanbod kan vinden.

We hebben verder gewerkt aan het versterken van de binnenstad door de aanpak van leegstand en transformatie. Begin 2019 is een locatie-adviseur voor de binnenstad aangesteld. Deze heeft een netwerk opgebouwd en vele gesprekken gevoerd met ondernemers en andere  marktpartijen.
Daarnaast is de basis gelegd voor een gemeenschap, 'de stadsmakers' genoemd, waarin creatieven en systeemmensen samen aan één doel werken (zoals het tegengaan van leegstand) en daar de inclusieve samenleving bij betrekken.

Tiel heeft zich in de regio - in het samenwerkingsverband FruitDelta Rivierenland - samen met andere overheden, onderwijs- en onderzoeksinstellingen, ondernemers en ondernemende burgers ingezet voor realisatie van de regionale ambities voor agribusiness, economie en logistiek en recreatie en toerisme. Onze financiële bijdrage aan het Regionaal Investeringsfonds heeft hieraan meegeholpen.
De regio heeft zijn positie bij de top 5 van Logistieke hotspots in 2019 geprolongeerd. Dit is mede te danken aan het feit dat logistiek een speerpunt van beleid is. Tiel is bovendien in het rijks Meerjarenprogramma Infrastuctuur, Ruimte en Transport (MIRT) aangemerkt als bovengemiddeld knooppunt. Op initiatief van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat is samen met onder meer de Provincie gewerkt aan een plan van aanpak voor versterking van deze knooppunten.

De markt voor bedrijfskavels was in 2019 goed, maar desondanks is de verkoopprognose voor Medel niet gehaald als gevolg van de kwestie van de stikstofdepositie en het nieuwe bodembeleid voor PFAS. Om dezelfde reden heeft de Raad van State het Bestemmingsplan Medel Afronding vernietigd. Na vernietiging van het bestemmingsplan is direct gestart met het opstellen van een aangepast bestemmingsplan, dat in 2020 in procedure zal worden gebracht.

De Regio Rivierenland en het samenwerkingsverband RW-POA Rivierenland hebben samen met regiopartners een voorstel voor een Regio Deal met het Rijk opgesteld. In de regiodeal worden vraagstukken aangepakt rond klimaatverandering, energieverbruik, de transitie naar duurzame energie en de kwetsbare sociale samenstelling van het gebied. Hieraan kan de komende jaren gewerkt worden met behulp van een rijks(co)financiering van vele miljoenen.

Er hebben diverse ontwikkelingen plaatsgevonden in onze serviceverlening. Bij de Burgerlijke Stand kunnen uitvaartverzorgers nu digitaal aangifte van overlijden doen. En partners kunnen digitaal aangifte doen van hun voorgenomen huwelijk of partnerschap.
In 2019 zijn de verkiezingen van Provinciale Staten, de Waterschappen en van het Europees Parlement georganiseerd. Daarbij zijn zoveel mogelijk stemlokalen voor iedereen toegankelijk gemaakt.
Verder heeft Burgerzaken in 2019 veel arbeidsmigranten ingeschreven, wat goed is voor onze stad, want dan komt er meer geld binnen. Hoe meer geregistreerde inwoners deste hoger de rijksbijdrage (de algemene uitkering uit het gemeentefonds) voor Tiel.

In het nieuwe meerjarenprogramma veiligheid heeft Tiel aan de bredere aanpak van de problematiek rond arbeidsmigranten prioriteit toegekend. Er is inmiddels een strak beleid op verkamering, afspraken met uitzendorganisaties en inzet van toezicht en handhaving op onveiligheid. Dit zorgt voor meer balans in de stad, maar de aanpak van overlast blijft aandacht vragen. Handhaving hierop is in 2019 geïntensiveerd.
De komende jaren wordt verder prioriteit gegeven aan de aanpak van ondermijning, met name de aanpak van georganiseerde criminaliteit en druggerelateerde criminaliteit. We zijn gestart met het opstellen van een actieplan. Ook extra aandacht voor verkeersveiligheid, vooral rond scholen en voor de aanpak van de problematiek rond kwetsbare personen (jeugd en verwarde personen).

Perspectief
Niettegenstaande hetgeen we bereikt hebben in 2019 is het duidelijk dat we zonder ingrijpen van de raad dit jaar en volgende jaren financieel in een lastig parket geraken. Bovendien hebben we weinig of geen ruimte om tegenvallers op te vangen of om te investeren in de stad. Kortom: om de begroting op orde te krijgen, moeten we voortaan minder geld uitgeven en moet er meer geld binnenkomen.

Onze stad bevindt zich ook sociaal en ruimtelijk in een benarde positie. Er is een hoge en kostbare zorgvraag en veel sociale problematiek met daarbij nog een aantal grootstedelijke vraagstukken, zoals de veranderende rol van het stadscentrum en de betaalbaarheid van het voorzieningenniveau. Er zijn veel (regionale) functies in Tiel in verhouding tot omvang en samenstelling van de stad. Het demografische vooruitzicht bemoeilijkt deze situatie nog eens, want er komen meer ouderen, minder jongeren, minder werkenden.
Het effect hiervan is meerledig. Enerzijds leidt de sociale problematiek tot hoge kosten in het sociaal domein en afnemende leefbaarheid. Anderzijds veroorzaakt de sociale problematiek afname van de draagkracht van de Tielse samenleving. De financiële lasten, die deze situatie met zich meebrengt, kunnen dan moeilijker worden gedragen. En zo dreigt een vicieuze cirkel te ontstaan, van te lage inkomsten voor de gemeente, waardoor de problemen niet langer adequaat bestreden kunnen worden, wat weer leidt tot hogere uitgaven en nog lagere inkomsten.

Om de opgaande lijn de komende jaren te hervinden en vast te houden is in het najaar de Toekomstvisie Tiel vastgesteld. Deze visie is gebaseerd op een onderzoek van Berenschot, dat is uitgevoerd om handelingsperspectief naar de toekomst te bieden. De gemeenteraad heeft de keuzes uit het rapport omarmd en laat hiermee zien, waar we ons in Tiel het komende decennium op zullen gaan richten: de kwaliteit van de openbare ruimte, de aantrekkingskracht van het centrum, de economische speerpunten ‘logistiek en handel’ en ‘toerisme, recreatie en vrije tijd’ en de aanpak in het sociaal domein, gefocust op lastenverlaging en activering. We zijn meteen gestart om hiervoor een investeringsagenda te maken, waarmee we de balans in de stad gaan herstellen.

Deze pagina is gebouwd op 07/01/2020 12:18:01 met de export van 06/30/2020 22:26:37